kop
test

Historie longchirurgie

Geschiedenis van de longchirugie in Atrium MC

Drs. J. Siebenga (links) en dr. E. Bollen

De geschiedenis van de Longchirurgie in Heerlen start in het St. Josefziekenhuis bij dr. Hustinx. Dr. E. Hustinx (1904 - 1946) verrichte in 1945 de eerste longoperatie in een niet academisch Nederlands ziekenhuis. Niet alleen dit was een mijlpaal, een minstens even belangrijke rol hebben de door Hustinx opgeleidde chirurgen gespeeld.

Dr. M. Klinkenbergh verrichte in 1938 zijn eerste longresectie in het St. Antonius Ziekenhuis. Zijn technische vaardigheden had hij geleerd van A. Tudor Edwards uit London en van Hustinx. Hustinx gebruikte een fijne, nette en bloedeloze techniek zoals hij deze had geleerd van T. Tuffier uit Parijs. Deze techniek stond in contrast met de Duitse techniek die veel grover was. Tot op heden wordt in Heerlen via deze fijne en precieze techniek geopereerd.

Prof. Dr. A. Brom, dr. A. Schaepkens van Riempst en dr. H. Gelissen zijn alledrie opgeleid door Hustinx. Vanuit de longchirurgie hebben deze drie chirurgen in het St. Antonius Ziekenhuis te Nieuwegein de cardiochirurgie ontwikkeld. Deze cardio-thoracale groep heeft een goede reputatie en het bijzondere is dat het een van de weinige cardio-thoracale praktijken is waar de longchirurgie nog zo intensief beoefent wordt.

Dr. F. Buytendijk (1954 – 1977) ontwikkelde de longchirurgie verder vanuit de tuberculosechirurgie. Later werd hij bijgestaan door dr. J. Pinckaers (1961 – 1985) en dr. J. Munting (1972 – 1991).
Sinds 1986 zijn de collega 's Bollen en van Duin (tot 2006) verantwoordelijk voor de longchirurgie in Heerlen. Sinds eind jaren tachtig worden ook de patiënten uit Brunssum en Kerkrade in Heerlen geopereerd. Dit betekende een forse uitbreiding van de longchirurgische activiteiten.

Mijnen
Een bijzonder aspect van de longchirurgie door de jaren heen is het feit dat patiënten uit de Oostelijke Mijnstreek naast een maligniteit vaak te kampen hadden met de gevolgen van het ondergronds werken. De door silicosis en emfyseem aangetaste longen veroorzaken een verminderde longfunctie. Dit beperkte enerzijds de marges van de longchirurgie en anderzijds bemoeilijkte het ook in technisch opzicht de longchirurgie. Gelukkig is de laatste jaren duidelijk merkbaar, dat het aantal patiënten met silicosis is afgenomen.

Dr. E. Bollen is sinds 1986 werkzaam in Heerlen. Zijn opleiding tot chirurg volgde hij onder andere in het Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein. Samen met collega Van Duin introduceerde hij in Heerlen de sleeve lobectomie. Door deze techniek werd het mogelijk om in bepaalde gevallen te voorkomen dat een hele long in plaats van een longkwab werd verwijderd.
Vroeger was het percentage resecties van een complete long vijftig procent nu is dat percentage teruggebracht tot tien procent. De complicaties en zelfs het overlijden na een lobectomie is vele malen lager dan na de resectie van een totale long.

CHIVO
Na het voltooien van de opleiding tot algemeen chirurg is het mogelijk om verder te specialiseren in de longchirurgie. De chirurg die zo’n opleiding volgt heet CHIVO (chirurg in voortgezette opleiding). Dr. Bollen heeft gezorgd dat deze opleiding ook in Heerlen is ingevoerd. Dit is niet alleen goed omdat op deze manier weer nieuwe collega’s worden opgeleid. Het verzorgen van deze opleiding zorgt er ook voor dat er een constante bewaking is van de kwaliteit van onze zorg.

Bijeenkomsten
Bijzondere activiteiten in het kader van de longchirurgie zijn de bijeenkomsten van de werkgroep Bronchuscarcinoom van het Integraal Kankercentrum Limburg (IKL). Deze bijeenkomsten vinden twee maal per jaar in de regio plaats. Eén van de longchirurgen is bestuurslid van de werkgroep en tevens speciaal consulent Longchirurgie van het IKL. 
In Roermond worden zogenoemde Lung Surgical Rounds georganiseerd. Tijdens deze bijeenkomsten met longchirurgen uit de regio wordt informeel en thematisch gediscussiëerd.

VATS Lobectomie
Onderaan deze pagina vindt u een overzicht van de in Heerlen opgeleidde longchirurgen. In 2005 begon drs. J. Siebenga zijn CHIVO-schap Longchirurgie in Atrium MC. Samen met dr. E. Bollen werd een nieuwe techniek geintroduceerd waarbij met behulp van een kijkoperatie een longkwab wordt verwijdert (VATS lobectomie). Hiermee waren zij in 2006 de eersten die deze techniek in Nederland uitvoerden. Om de techniek te leren hebben zij onder andere dr. Deleyne in Leuven en dr. McKenna in Los Angeles bezocht. Hun inspanningen werden beloond door het behalen van een eerste prijs op een congres van alle longchirurgen van Nederland.

Trechterborst
Daarnaast heeft dr. J. Siebenga de behandeling van een trechterborst (pectus excavatum) door middel van een kijkoperatie (Nuss procedure) ingevoerd. Hiervoor werden contacten gelegd met dr. Jacobs in Gent en dr. Pilegaard in Arhus in Denemarken. Ook oudere patiënten met een trechterborst kunnen in Heerlen terecht voor behandeling (SPES: Symptomatische Pectus Excavatum bij Senioren).

  • Meer informatie over deze aandoening vindt u onder meer op www.spesweb.nl

Samenwerking azM
De longartsen binnen Atrium MC werken nauw samen met de cardiothoracale chirurgen in het Academisch Ziekenhuis in Maastricht. Dat betekent dat patiënten met een thymoom met behulp van een operatierobot in Maastricht geopereerd kunnen worden. Deze operaties worden verricht door dr. Siebenga en prof. Maessen.
De longchirurgie heeft in Heerlen altijd een belangrijke rol gespeeld. Door het adopteren van nieuwe technieken houdt Atrium MC deze rol. Daarbij kan het ziekenhuis steunen op een lange traditie.

Opgeleidde fellow’s en CHIVO’s

  • Drs. J. Raymakers
    1998 – 1999 Werkzaam in het Twenteborg Ziekenhuis te Almelo
  • Dr. J. Oosterhuis
    1999 – 2000  Eerst werkzaam in de Isala Klinieken in Zwolle. Op dit moment werkzaam in het VU Medisch Centrum Amsterdam
  • Dr. A. Froon
    2000 - 2002  Werkzaam in VieCuri Medisch Centrum te Venlo
  • Drs. M. Vd Aardweg
    2004 – 2005 Werkzaam in het Scheper Ziekenhuis te Emmen
  • Drs. J. Siebenga
    2005 – 2006  Werkzaam in Atrium MC
  • Drs. P. de Rijcke
    2007 Werkzaam in het IJsselland Ziekenhuis in Capelle aan den IJssel
  • Dr. A. Bosch 2007-2009
  • Drs. P.J. van Huijstee
    CHIVO longchirurgie 2009-heden