Klik op een van de volgende methoden die bij slikproblemen toegepast kunnen worden: - Capsule openmaken
- Fijnmaken in mortier
- Fijnmaken met tablettenvermaler
- Tablet uiteen laten vallen in water
- Uiteen laten vallen in een spuit
Bij patiënten met slikklachten of met een sonde is het gebruik van tabletten en capsules vaak ongewenst. De meest gebruikte orale toedieningsvormen zijn vast en hebben afmetingen die ze ongeschikt maken voor toediening via een sonde. Bepaalde tabletten en dragees zijn voorzien van een omhullende laag die resistent is tegen de inwerking van maagsap. Enerzijds wordt het geneesmiddel beschermd tegen het maagsap, anderzijds wordt de maag beschermd tegen de inwerking van het geneesmiddel. Daarnaast bestaan er tabletten met vertraagde afgifte. Bij het verpulveren wordt het vertraagde afgiftesysteem vernietigd waardoor de totale hoeveelheid in één keer beschikbaar komt voor absoptie.
Er bestaan tabletten en dragees die een speciale buitenlaag hebben en ’gewone’ tabletten en dragees. Tabletten/dragees of capsules met een speciale buitenlaag hebben hierdoor speciale eigenschappen.
Maagsapresistent
Enteric coated (maagsapresistente) tabletten/dragees passeren de maag zonder uiteen te vallen. De reden hiervoor is, dat de werkzame stof in een dergelijke tablet/dragee, in hoge mate de maagwand kan beschadigen, hetgeen tot ulcera en maagbloedingen kan leiden. Deze geneesmiddelen hebben vaak de volgende afkortingen: EC, e.c., maagsapresistent, enteric coated, MSR, etc.
Gereguleerde afgifte
Tevens kan de buitenkant van een tablet een speciale coating hebben om een gereguleerde afgifte te bevorderen. Hierdoor kunnen grote verschillen tussen top-(toxisch effect) en dalspiegels (te gering effect) worden voorkomen. Met name voor geneesmiddelen met een geringe therapeutische breedte en/of hoge doseringsfrequentie is dit van belang.
Tabletten/dragees met gereguleerde afgifte mogen niet worden fijngemalen. Bij fijnmalen gaat de retard werking verloren en komt de dosering in één keer vrij. Dit kan tot ongewenste en gevaarlijke reacties bij de patiënt leiden. Er bestaan enkele capsules waarbij in de capsule het geneesmiddel ingebed is in korreltjes. Deze capsules kunnen worden geopend, maar de korreltjes mogen niet worden fijngemaakt omdat dan de retard werking verloren gaat.
Vaak zijn produkten met een gereguleerde afgifte te herkennen aan toevoegingen achter de naam. De volgende toevoegingen kunnen voorkomen: durette, slow release, SR, controlled release, CR, long acting, LA, OROS, Chrono, HBS, MS, retard, met gereguleerde afgifte, XR, ZOC, etc.
In zijn algemeenheid kan worden gezegd, dat tabletten met gereguleerde afgifte, die een breukgleuf hebben, wel doormidden kunnen worden gedeeld.
In de tabel staat van een groot aantal tabletten aangegeven of deze kunnen worden gedeeld, geopend of worden fijngemaakt. Indien tabletten niet kunnen worden gedeeld, staan alternatieven aangegeven die al dan niet na overleg met de apotheker en/of arts kunnen worden gebruikt. Wanneer in plaats van een preparaat met vertraagde afgifte gewone tabletten worden fijngemaakt zal de dagdosering niet wijzigen maar moet de frequentie van toedienen wel worden aangepast.
Neem indien een tablet niet mag worden fijngemaakt contact op met een apotheker(sassitente).
>begin
Klik op een van de volgende methoden die bij sondevoeding toegepast kunnen worden: - Capsule/sachet openmaken
- Eventueel verdunnen en opzuigen in een spuit
- Fijnmaken met tabletvermaler
- Uiteen laten vallen in een spuit
- Uiteen laten vallen in water
Zie voor meer informatie het handboek kunstvoeding van de voedingscommissie.
Van slechts een beperkt aantal geneesmiddelen is uitgezocht of deze in combinatie met sondevoeding kunnen worden toegediend. Bij een aantal producten staat in de lijst aangegeven of er bijzondere maatregelen genomen dienen te worden. Veel orale antibiotica moeten op de nuchtere maag worden ingenomen om een betrouwbare absorptie te verkrijgen. Dit geldt vooral voor erythromycine, feneticilline en flucloxacilline. Bij een continue toediening van sondevoeding, waarbij deze antibiotica via de medicatieport worden bijgespoten, moet men rekening houden met een verminderde absorptie. Men zal dan de noodzaak van parenterale toediening moeten overwegen. Tetracycline vormt onoplosbare verbindingen met o.a. calcium dat ook in sondevoeding aanwezig is: dit kan eveneens leiden tot sterk verminderde absorptie. In dit geval is het beter de voeding te stoppen en deze pas 2 uur na toedieing van het geneesmiddel te hervatten. Ciprofloxacine en norfloxacine geven interacties met de bestanddelen van sondevoeding waardoor de absorptie veel slechter wordt. Ze mogen niet via de sonde worden toegediend: de arts kan parenterale toediening overwegen.
Toevoegen van het geneesmiddel aan sondevoeding dient tot uitzonderingen beperkt te worden en slechts te worden toegepast in overleg met een apotheker.
>begin
Klik op de volgende methode voor het klaarmaken en toedienen van geneesmiddelen waarbij voorzorgmaatregelen van toepassing zijn: - Uiteen laten vallen in een spuit.
Een aantal geneesmiddelen kunnen carcinogeen, mutageen of reproductietoxisch zijn. Hierbij moet in eerste instantie gedacht worden aan cytostatica, immunosuppressiva, enkele virusstatica, retinoiden, hormonen en hormoonantagonisten.
Door handelingen als breken, openen of fijnmaken van vaste toedieningsvormen kan stof of aërosol in de omgeving terechtkomen en personeel belasten. Daarom worden bij verwerken van dergelijke stoffen bepaalde voorzorgsmaatregelen aanbevolen.
Een aantal producten staat op de lijst kankerverwekkende stoffen. Deze geneesmiddelen mogen op de afdeling niet worden gedeeld of fijngemaakt. Bij de overige producten staat dat beschermingsmaatregelen worden geadviseerd. Aangeraden worden het dragen van handschoenen en mondkapje. Zwangere vrouwen wordt geadviseerd het breken, openen of fijnmaken van dergelijke preparaten zoveel mogelijk te vermijden.
>begin
|
