
Macula degeneratie
Macula degeneratie is een oogziekte waardoor u steeds minder scherp gaat zien.
Achterin het oog ligt het netvlies. In het midden van het netvlies ligt de gele vlek (macula). De macula is belangrijk om scherp te zien. Hiermee kunt u bijvoorbeeld lezen en gezichten herkennen. Met de rest van het netvlies ziet u de omgeving. De omgeving ziet u minder scherp, maar goed genoeg om bijvoorbeeld nergens tegenaan te stoten.
Is het netvlies slecht doorbloed? Dan kan de macula schade oplopen (degeneratie). U gaat dan minder scherp zien.
Er zijn verschillende soorten macula degeneratie.
Leeftijdsgebonden macula degeneratie (gaan de ogen heel langzaam achteruit. Het kan jaren duren voordat u echt minder scherp gaat zien. U moet uw zicht wel goed in de gaten houden. Zodra u vervormingen gaat zien, moet u contact opnemen met de oogarts. Het kan zijn dat de droge overgaat in natte worden de ogen heel snel slechter. Eerst lijken rechte lijnen krom of golvend. Later gaat u steeds meer vlekken zien. Binnen enkele dagen of weken kunt u ernstig slechtziend worden.
Soms ontstaat macula degeneratie al op jonge leeftijd: juveniele macula degeneratie. Deze vorm is erfelijk en vrij zeldzaam.
Door macula degeneratie wordt u niet helemaal blind. De ziekte heeft wel grote gevolgen voor uw sociale leven.
De precieze oorzaak van macula degeneratie (weer normaal is.
Hebt u klachten die horen bij macula degeneratie (is doet zij een oogspiegelonderzoek. U krijgt dan waarschijnlijk eerst oogdruppels in uw ogen. Deze druppels maken de pupil tijdelijk groter. De arts kan zo goed in uw oog kijken. Vervolgens bekijkt de arts uw ogen met een apparaatje met een lampje eraan. Zij schijnt daarmee in uw oog.
Vaak is nog een extra onderzoek nodig, bijvoorbeeld een fluorescentie angiografie . Daarbij krijgt u eerst een kleurstof in de arm ingespoten. Daarna maakt de oogarts röntgenfoto's van het netvlies van beide ogen. Door de kleurstof zijn op deze foto's de adertjes in de ogen goed te zien. De oogarts kan hieraan zien of u macula degeneratie hebt en hoe ernstig het is.
De oogarts kan natte macula degeneratie behandelen met:
- Injecties in het oog. Bij de behandeling met injecties in het oog spuit de oogarts een vaatgroeiremmer in. Deze behandeling moet een aantal keren worden herhaald. Bij 70% van de mensen met maculadegeneratie gaan de ogen na deze injecties niet meer verder achteruit. Bij 20-25% verbetert de gezichtsscherpte zelfs.
- Laserbehandeling. Natte MD is bij 10% van de mensen te behandelen met laserstralen. De laser dicht lekkende bloedvaatjes. De behandeling voorkomt dat de bloeding groter wordt en dat het gezichtsvermogen achteruit gaat. Een laserbehandeling is alleen mogelijk als de lekkende bloedvaten ver buiten het midden van het netvlies zitten. Soms lukt het om de MD te vertragen of tot stilstand te brengen.
Voor droge macula degeneratie is er geen behandeling. Waarschijnlijk geeft de oogarts wel een voedingsadvies. Als u veel groene en gele groentes eet, dan kán het zijn dat uw ogen niet verder achteruitgaan. Vaak adviseert de arts ook een voedingssupplement.
Het is verstandig om thuis zelf uw ogen te blijven controleren met een ruitjeskaart (kaart van Amsler). Zo merkt u snel of u vlekjes of vervormingen ziet. Is dat zo, dan moet u snel naar de oogarts.
Macula degeneratie (MD) is niet te genezen. Wel kunt u een aantal dingen doen om uw ogen te beschermen. Hierdoor gaat uw zicht misschien minder snel achteruit:
- Bescherm uw ogen tegen de zon met een zonnebril of pet.
- Rook niet.
- Drink weinig alcohol.
- Eet veel groenten en fruit en weinig verzadigd vet. Vooral voeding met vitamine C (sinaasappel, grapefruit, aardbei, meloen), vitamine E (olijfolie, noten, graan, bonen, mango) en zink (vlees, kip, walnoten, sesamzaad) is goed voor de ogen.
Mensen die veel carotenoïden (bepaalde kleurstoffen) binnenkrijgen lijken minder kans te hebben op MD. Carotenoïden zitten vooral in eieren, fruit en groenten.
Groenten waarin veel van deze kleurstoffen zitten zijn: wortels, boerenkool, spruiten, spinazie, maïs, broccoli, groene erwten, tuinbonen, tomaten en sla.
Vruchten waarin veel van deze kleurstoffen zitten zijn: appel, kiwi, sinaasappel, grapefruit, mango, perzik, nectarine, meloen en druiven.
Macula degeneratie (u herkeuren en adviseren over hulpmiddelen.
Voor informatie over macula degeneratie kunt u terecht bij de volgende organisaties:
- Nederlandse Vereniging van Blinden en Slechtzienden ;
- Macula Degeneratie Vereniging Nederland .
Ook kunt u contact opnemen met de Ooglijn van Viziris . U kunt hier terecht met vragen over oogziekten, hulpmiddelen, hulp- en dienstverlening en belangenorganisaties.
De informatie over macula degeneratie is algemeen. Hebt u nog vragen dan kunt u die stellen aan uw arts.
De teksten zijn gebaseerd op informatie van:
- Maculadegeneratievereniging Nederland;
- het Nederlands Oogheelkundig Gezelschap;
- het Oogcentrum Deventer.
